Je leest smaakomschrijvingen als frisse appel, tonen van ruby chocolade of witte suiker op een koffieverpakking en denkt: ik proef gewoon koffie. Herkenbaar? Goed nieuws: je hoeft geen jarenlange ervaring te hebben als barista of cupper om meer smaken te leren herkennen. Ook jij kunt thuis, met je eigen kopje koffie, je smaakgevoel trainen.Hier zijn 5 praktische tips om beter te leren proeven.
Bouw je eigen smaakpallet
Je kunt alleen smaken herkennen die je eerder hebt geproefd. Als je nog nooit bergamot hebt geproefd, zul je het ook niet herkennen in koffie. Begin dus met het uitbreiden van je smaakbibliotheek. Proef bewust, dat betekent niet alleen maar meer verschillende dingen eten en drinken, maar ook daadwerkelijk bewust proeven.
Kies bijvoorbeeld een groep zoals fruit. Koop verschillende soorten, ook die je nog nooit hebt geproefd en organiseer een mini-proeverij. Nodig vrienden uit en bespreek wat je proeft. Is het zoet, zuur, bitter? Hoe is de nasmaak? Door te vergelijken en te benoemen, onthoud je smaken beter. Dat deden we vroeger bij Manhattan, maar dat doen we nog steeds. Zo leer je actief en samen.
Gebruik het koffie flavour wheel
Het coffee tasting wheel van de Specialty Coffee Association (SCA) of van Koffie.nl is een handig hulpmiddel. Het laat zien welke smaken je in koffie kunt tegenkomen. Van fruitig tot kruidig, van zoet tot gefermenteerd, van goed tot slecht. Maar hoe kom je dan toch op een van die smaken uit? Begin in het midden van de cirkel. Kun je iets uitsluiten? Dat is vaak makkelijker dan benoemen wat je wél proeft. Zo kom je stap voor stap dichter bij een herkenbare smaak. Kom je niet verder dan de eerste ring? Geen probleem. Je hebt al een stap gezet. Volgende keer lukt het misschien beter.
Proef meerdere koffies naast elkaar
Eén koffie proeven is lastig. Maar zet er eens drie naast elkaar. Dan merk je meteen verschil. En wat is dan het verschil? Is de ene zoeter? De andere fruitiger? Door te vergelijken leer je niet alleen beter proeven en smaken te herkennen, maar ontdek je ook je eigen voorkeur. Neig je naar chocolade-tonen of juist naar frisse citrus?
Proef in intensiteiten
Maak tien kopjes warm water met oplopende hoeveelheden suiker. Hussel ze door elkaar en probeer ze op volgorde te zetten. Markeer de onderkant van de kopjes zodat je jezelf kunt controleren. Herhaal dit met zuur, bitter of zout. Zo leer je intensiteit herkennen. Een belangrijke stap in het verfijnen van je smaakgevoel.
Bezoek cuppings en proef met anderen
Ga naar publieke cuppings (koffieproeverijen) bij cafés, branderijen of op coffee festivals. Houd de agenda met events in de gaten. Proef op deze manier zo veel mogelijk verschillende koffies. Je gaat echt merken dat je steeds meer gaat proeven en ook steeds meer je voorkeuren zal leren kennen. Ook cup je dan weer meteen met andere mensen, soms onervaren, soms ervaren en van die ervaring samen kan je ook weer veel leren.
Tot slot: proeven doe je nooit verkeerd. Wat jij proeft, klopt voor jou. Er zijn zo’n 800 tot 1000 verschillende smaken in koffie te herkennen. Durf te benoemen wat je ervaart. Proeven is persoonlijk, en juist dat maakt het zo waardevol. En door veel oefenen zal je makkelijker de meest uitgesproken eruit kunnen halen.
